वैशंपायन उवाच। अर्जुनस्य तु तां श्रुत्वा प्रतिज्ञां सत्यवादिनः। कौरवाणां तदा राजन् पुनः प्रत्यागतं मनः। एवम् उक्तस् तु कौन्तेयः पुनर् वाक्यम् अभाषत। कोपसंरक्तनयनं पूर्ववैरम् अनुस्मरन्। पुरा जतुगृहे ऽनेन दग्धुम् अस्मान् युधिष्ठिर। दुर्बुद्धिर् हि कृता वीर तदा दैवेन रक्षिताः। द्यूतकाले ऽपि कौन्तेय वृजिनानि कृतानि वै। द्रौपद्याश् च परामर्शः केशग्रहणम् एव च। वस्त्रापहरणं चैव सभामध्ये कृतानि वै। पुरा कृतानां पापानां फलं भुङ्क्ते सुयोधनः। अस्माभिर् एव कर्तव्यो धार्तराष्ट्रस्य निग्रहः। अन्येन तु कृतं तद् वै मैत्रम् अस्माकम् इच्छता। उपकारी तु गन्धर्वो मा राजन् विमना भव। एतस्मिन्न् अन्तरे राजंश् चित्रसेनेन वै हृतः। विललाप सुदुःखार्तो ह्रियमाणः सुयोधनः। युधिष्ठिर महाबाहो सर्वधर्मभृतां वर। सपुत्रान् सहदारांश् च गन्धर्वेण हृतान् बलात्। पाण्डुपुत्र महाबाहो कौरवाणां यशस्कर। सर्वधर्मभृतां श्रेष्ठ गन्धर्वेण हृतं बलात्। रक्षस्व पुरुषव्याघ्र युधिष्ठिर महायशः। भ्रातरं ते महाबाहो बद्ध्वा नयति माम् अयम्। दुःशासनं दुर्विषहं दुर्मुखं दुर्जयं तथा। बद्ध्वा हरन्ति गन्धर्वा अस्मद्दारांश् च सर्वशः। अनुधावत मां क्षिप्रं रक्षध्वं पुरुषोत्तमाः। यमौ माम् अनुधावेतां रक्षार्थं मम सायुधौ। कुरुवंशस्य सुमहद् अयशः प्राप्तम् ईदृशम्। व्यपोहयध्वं गन्धर्वाञ् जित्वा वीर्येण पाण्डवाः। एवं विलपमानस्य कौरवस्यार्तया गिरा। श्रुत्वा विलापं संभ्रान्तो घृणयाभिपरिप्लुतः। युधिष्ठिरः पुनर् वाक्यं भीमसेनम् अथाब्रवीत्।
vaiśaṃpāyana uvāca. arjunasya tu tāṃ śrutvā pratijñāṃ satyavādinaḥ. kauravāṇāṃ tadā rājan punaḥ pratyāgataṃ manaḥ. evam uktas tu kaunteyaḥ punar vākyam abhāṣata. kopasaṃraktanayanaṃ pūrvavairam anusmaran. purā jatugṛhe 'nena dagdhum asmān yudhiṣṭhira. durbuddhir hi kṛtā vīra tadā daivena rakṣitāḥ. dyūtakāle 'pi kaunteya vṛjināni kṛtāni vai. draupadyāś ca parāmarśaḥ keśagrahaṇam eva ca. vastrāpaharaṇaṃ caiva sabhāmadhye kṛtāni vai. purā kṛtānāṃ pāpānāṃ phalaṃ bhuṅkte suyodhanaḥ. asmābhir eva kartavyo dhārtarāṣṭrasya nigrahaḥ. anyena tu kṛtaṃ tad vai maitram asmākam icchatā. upakārī tu gandharvo mā rājan vimanā bhava. etasminn antare rājaṃś citrasenena vai hṛtaḥ. vilalāpa suduḥkhārto hriyamāṇaḥ suyodhanaḥ. yudhiṣṭhira mahābāho sarvadharmabhṛtāṃ vara. saputrān sahadārāṃś ca gandharveṇa hṛtān balāt. pāṇḍuputra mahābāho kauravāṇāṃ yaśaskara. sarvadharmabhṛtāṃ śreṣṭha gandharveṇa hṛtaṃ balāt. rakṣasva puruṣavyāghra yudhiṣṭhira mahāyaśaḥ. bhrātaraṃ te mahābāho baddhvā nayati mām ayam. duḥśāsanaṃ durviṣahaṃ durmukhaṃ durjayaṃ tathā. baddhvā haranti gandharvā asmaddārāṃś ca sarvaśaḥ. anudhāvata māṃ kṣipraṃ rakṣadhvaṃ puruṣottamāḥ. yamau mām anudhāvetāṃ rakṣārthaṃ mama sāyudhau. kuruvaṃśasya sumahad ayaśaḥ prāptam īdṛśam. vyapohayadhvaṃ gandharvāñ jitvā vīryeṇa pāṇḍavāḥ. evaṃ vilapamānasya kauravasyārtayā girā. śrutvā vilāpaṃ saṃbhrānto ghṛṇayābhipariplutaḥ. yudhiṣṭhiraḥ punar vākyaṃ bhīmasenam athābravīt.